HHG Aksı ve Steroidogenez Fizyolojisi
Güncelleme: 16 Mar 2026
🤖
⚠️ Uzman Modülü: Harrison 21st Ed & Endocrine Society 2025 Fizyoloji serisi referanslıdır.
Hipotalamo-Hipofizer-Gonadal (HHG) Aks
Üreme fonksiyonlarının kontrolü, üç seviyeli bir hiyerarşiye dayanır:
- GnRH (Gonadotropin Salgılatıcı Hormon): Hipotalamustan pulsatil olarak salınır. Sürekli (non-pulsatil) salınım, reseptörleri down-regüle ederek aksı susturur.
- LH ve FSH: Ön hipofizden salınır. LH esas olarak steroidogenezi (hormon üretimi), FSH ise gametogenezi (sperm/yumurta gelişimi) uyarır.
- İnhibinler: Gonadlardan salınarak selektif olarak FSH'ı baskılar.
Steroidogenez: Kolesterolden Hormona
Tüm seks steroidlerinin ham maddesi kolesteroldür. En kritik adım, kolesterolün mitokondriye StAR proteini aracılığıyla taşınmasıdır.
- İki Hücre-İki Gonadotropin Teorisi (Over):
- Techa Hücresi: LH uyarısıyla kolesterolden Androstenedion üretir.
- Granüloza Hücresi: FSH uyarısıyla androjeni Aromatizasyon yoluyla Östradiol'e (E2) dönüştürür.
Klinik İnci: SHBG ve Serbest Hormon
Seks Hormon Bağlayıcı Globülin (SHBG), hormonları kanda taşır. İnsülin direnci ve obezite SHBG'yi düşürür; bu da serbest (aktif) androjen düzeyini artırarak hirsutizmi tetikler.